Tagarchief: innovatie

Spiegelen vertoont barsten

Samen met mijn collega’s komen wij er steeds meer achter dat werkelijke sociale innovatie in organisaties begint bij jezelf. Dat begint dus bij onszelf als ‘innovatieadviseur’. Het vraagt dat wij nadenken over sociale innovatie in ons werk en onze toegevoegde waarde naar MKB ondernemers. Vandaar deze blog. Zoals je zult zien zit ik nog midden in dit proces, maar ik wil het graag met jullie delen. Misschien herken je het of heb je inzichten die mij en mijn collega’s weer kunnen helpen.

Sociale Innovatieversneller

In ons werk zitten wij aan tafel met de ondernemer die zijn bedrijf of organisatie sociaal innovatiever wil maken. En daar begint het dus ook met de ondernemer zelf. Sociale innovatie blijft een trucje en een verleidingsmechanisme als het alleen voor de medewerkers moet gelden en als de ondernemer niet het goede voorbeeld geeft. Dus een belangrijk deel van ons werk is ook het in beweging krijgen van de ondernemer en zijn persoonlijke ontwikkeling. Wat betekent dat voor ons werk als ‘innovatieversneller’? Ik noem mijzelf al lang geen adviseur meer (lees blog: Einde van het adviseurs-tijdperk), omdat de tijd van overtuigen en het beter weten, zeker in dit werkveld, echt voorbij is. Wij proberen bedrijven te ondersteunen met sociaal innoveren door verhalen te vertellen, vragen te stellen en mogelijkheden te laten zien.

Spiegelen

Nu was ik afgelopen week weer bij een aantal bedrijven die de stap willen maken naar sociale innovatie. In alle gevallen was duidelijk dat de ondernemer zich zal moeten committeren aan een persoonlijk ontwikkelingstraject. De meeste van deze ondernemers zien dit ook echt wel. Maar hoe kunnen wij de ondernemer daarbij het beste ondersteunen? Een collega van mij zei afgelopen week na een dergelijk gesprek bij een ondernemer: “Nou, die zou ik nog wel eens even flink willen spiegelen.” En hiermee werd niet bedoeld, spiegelgedrag (reactie) vertonen, zodat de ondernemer kan ervaren wat zijn gedrag doet, maar verbale feedback geven. Uitspreken wat zijn gedrag voor reactie oproept bij de ander.
Maar gaat dit wel werken? Is het nog aan een ander om je te vertellen wat jouw gedrag doet bij anderen? Uiteraard met zuivere feedback (link feedback blog). Je geeft daardoor nog steeds de ander het gevoel dat hij of zij het niet goed heeft gedaan. Daarmee accepteer je de ander niet volledig, wat mogelijk niet leidt tot leren en ontwikkelen. Wat zou er gebeuren als we ondernemers alleen nog maar aanmoedigen op het moment dat ze voorbeeldgedrag laten zien en zich kwetsbaar durven op te stellen naar hun medewerkers? Of terwijl alleen maar Orka-awards uitdelen? Zijn mensen dan in staat om hun eigen verandering en ontwikkeling door te maken, zonder dat ze concrete feedback krijgen, behalve het spiegelgedrag van mensen om hen heen?
Het verschil zit in de vooronderstelling dat iedereen zijn schaduwkanten wel kent en dus alleen de ruimte nodig heeft om deze te omarmen en hieruit te groeien. En vaak gaan we er vanuit dat de ander dit niet weet en dus feedback nodig heeft om te kunnen leren.

Spiegelen op verzoek

Maar wat als iemand zijn schaduwkant niet zegt te kennen? En hij of zij vraagt om te helpen? Vragen om de spiegel te zijn. Dit zal iemand alleen doen als hij jou vertrouwt en respecteert. En hij zal het doen op een moment dat hij of zij zich sterk genoeg voelt om het te kunnen horen en een plek te geven. Maar wat geef je dan terug? Wat zijn of haar gedrag met mij doet? Maar zegt dat niet vooral iets over mij? Liggen er wel antwoorden in de spiegel, dus in de ander en de omgeving? Of liggen de antwoorden alleen in jezelf? Dan zouden we geen feedback moeten geven, maar alleen vragen stellen. Vragen over zijn of haar essentie, vragen of zijn of haar dromen, vragen over zijn of haar toegevoegde waarde, vragen over zijn of haar waardensysteem…..

Als wij zo onze rol als innovatieverleider zouden invullen, zouden we dan effectiever zijn, of hebben we het toch nodig om af en toe een zetje te geven en te spiegelen? Wat vind jij?

Tijd voor mij om te experimenteren en ontdekken!

Advertenties

Onder-wijs of Boven-wijs

Als ouder, maar ook als MR-lid op de school van mijn kinderen, blijf ik mij steeds weer verbazen over het gebrek aan ruimte en creativiteit in het onderwijs. Ze doen hun naam wel eer aan Onder-Wijs. Als Nederland willen we het goed doen op de wereld innovatieranglijst, en ondertussen worden scholen in een steeds strakker keurslijf gepropt, met docenten die het alleen overleven als zij regels kunnen volgen. “Als je doet wat je altijd deed, krijg je wat je altijd kreeg.” Een beroemde uitdrukking, die zeker voor ons onderwijs telt. Tijd om van Onder-Wijs naar Boven-Wijs te gaan.

Sir Ken Robinson

In een prachtige RSA van Sir Ken Robinson, laat hij mooi zien hoe de wereld verandert, en het onderwijs daarin een belangrijke rol heeft.

Als ik zijn beeld, over waar het naar toe gaat, leg naast het huidige onderwijssysteem, dan begrijpen we allemaal dat dit mis gaat. Maar hoe kan het dan beter?

Finse model

We zijn niet de enige die zich die vraag stelt. De Ieren vragen zich ook af waarom de Finnen het zoveel beter doen. In het onderwijs, maar zeker ook op het gebied van Innovatie. Toeval? Ik geloof er niets van.
De Ieren hebben onderzoek gedaan en belangrijkste bevindingen zijn:
• Onderwijzer worden is een zeer gerespecteerd beroep, net als arts en jurist. Je moet er ook een Mastersopleiding voor hebben gevolgd. Gevolg is dat er meer mensen onderwijzer willen worden, dan worden aangenomen. Resultaat: getalenteerde en gemotiveerde onderwijzers. Alleen de beste worden aangenomen.
• Er zijn geen inspecties en landelijke meetlatten. Onderwijzers doen vanuit intrinsieke motivatie hun beste om het beste uit de kinderen te halen. En spreken de kinderen ook aan op intrinsieke motivatie, in plaats van een extrinsieke. Resultaat: hoogtes scores in de wereld op 15 jarige leeftijd.
• Kinderen gaan pas vanaf 7 jaar naar school, daarvoor is er wel een soort kleuterschool, maar echt leren begint pas later. Toch blijken deze kinderen op 15 jarige leeftijd het hoogste te scoren op taal en rekenen in de wereld. Hoe zo dus nog jonger naar school en kleuter-CITOs?

Kinderburnout

In een filmpje van Achmea wordt aandacht gevraagd voor het probleem van Kinder Burnout. ADHD, ADD, autisme, burnout! Wat doen wij onze kinderen toch aan?
In het filmpje komt Ingrid Stoop aan het woord. Zij is bedenker van de Matrixmethode. Een prachtige manier om kinderen te leren leren. Ik heb zelf de training gevolgd en uitgeprobeerd om mijn eigen kinderen. De aanpak gaat uit van een simpel en krachtig idee: laat kinderen zelf ontdekken hoe hun hoofd werkt en hoe zij die optimaal kunnen gebruiken. In deze methode leer je hoe je het kind kunt helpen door de juiste vragen te stellen en het kind mee te nemen op zijn eigen ontdekkingsreis in zijn hoofd. Mijn oudste dochter heeft er bijvoorbeeld veel baat bij gehad bij spelling.
In het filmpje van Sir Ken Robinson laat hij op de kaart van de Verenigde Staten goed zien hoe ADHD erger lijkt als je meer naar het Oosten reist. Zou het aan de kinderen liggen of aan hun omgeving?

De oplossing is zo simpel

Van Onder-wijs naar Boven-Wijs. Laten we stoppen met alle prestaties én controles op prestaties in het onderwijs. Geef kinderen weer een omgeving waarin zij, met wat begeleiding van intrinsiek gemotiveerde docenten, zelf kunnen ontdekken hoe zij optimaal kunnen leren. Focus dus op het proces van leren en niet op het resultaat. En laten we de kinderen eens het vertrouwen geven dat zij voor een groot deel zelf kunnen bepalen wat zij nodig hebben. De Finnen laten zien dat je dan tot de besten van de wereld kunt behoren, in het onderwijs, maar ook op het gebied van innovatie.

Kinderen leren vanzelf

Gelukkig zijn er al kleine voorbeelden die dit ook bewijzen: kijk maar naar de school voor Natuurlijk Leren in Renkum. Ook daar laten ze zien dat je met focus op het proces van leren, je hoge resultaten kunt halen.
Morgen maar we kijken hoe ik in onze MR een steentje kan bijdrage aan meer ruimte voor onderwijzers om hun intrinsieke motivatie en passie te gebruiken. En aan meer ruimte voor kinderen om hun eigen leerroute te vinden vanuit hun eigen passie en motivatie. En wie weet hebben we dan straks geen ADHD, autisme en kinderburnout meer nodig omdat kinderen leidend worden in plaats van structuren en landelijke meetlatten en prestaties.

Heb jij het lef om anders te denken en te doen? Ik doe met je mee!

Durf te vragen en door te vragen

Deze week een mooie training gehad van twee zeer gewaardeerde collega’s over Diensteninnovatie. De kern van de training ging over ‘Hoe kun je gestructureerd komen tot nieuwe diensten waar je klant echt op zit te wachten en dus voor wil betalen?’

Diensteninnovatie

Het model van diensteninnovatie bestaat grofweg uit 7 stappen:

1.     Ambitie en visie: Inzicht in jouw drijfveren, kerncompetenties en belangrijke trends en ontwikkelingen. Waarom diensteninnovatie? Wat wil je ermee bereiken? Welke ideeën voor diensten heb je al? Waar ben jij als bedrijf heel goed in? Welke trends en ontwikkelingen zie je en waar wil je op inspelen? Wat doen jouw concurrenten? Kun jij je (verder) onderscheiden?

2.     Dienstenanalyse: Inzicht in jouw huidige dienstenpakket en –karakter, doelgroepen en machtsverhoudingen. Wat doe jij nu? Gestandaardiseerde of maatwerkdienst? Voor wie? En wat beteken jij daar?

3.     Klantinzicht: inzicht in jouw klantbeeld, klantsysteem en klantcommunicatie. Wat speelt er bij jouw klanten? Wie zijn er allemaal betrokken bij jouw dienst? Wat speelt er echt bij jouw klanten?

4.     Gewenste positie: Inzicht in klantverhoudingen en klantwaarde. Wat wil en kun jij betekenen voor jouw klant(en)? Wat levert dat de klant op?

5.     Belofte: Inzicht in opties, verdienmodel en keuzes. Wat wordt jouw belofte? Op welke manier kun jij deze belofte waarmaken? Hoe ga jij er geld mee verdienen? Strookt jouw belofte nog steeds met jouw klantinzichten? Strookt jouw belofte nog steeds met jouw ambities?

6.     Concretisering dienstconcept: inzicht in propositie, prijs en proces. Wat wordt precies jouw dienst? Wat is jouw propositie? Hoe noem jij jouw dienst? Hoe geef jij de kern van jouw propositie weer? Wat vraag jij voor jouw dienst? Wat is de toegevoegde waarde die jij verkoopt? Hoe verloopt jouw dienstenproces? Hoe wordt jouw dienst aangeboden? Waar zitten de kritieke contactmomenten?

7.     Van strategie naar praktijk: inzicht in implementatie en organisatie. Hoe realiseren jullie de dienst? Wat en wie hebben jullie ervoor nodig en hoe komen jullie daaraan? Hoe organiseren jullie de dienst? Zijn jullie daarmee uniek, onderscheidend en niet kopieerbaar (ook door de wijze van organiseren en uitvoeren van de dienst)? Blijf jouw diensten innoveren en verbeteren. Blijf jouw klanten hierbij betrekken.

Een prachtige gestructureerd proces om te komen tot diensteninnovatie.

Weten of denken te weten

De echte crux zit hem in stap 3. Wij mochten tijdens de training stap 3 ook uitvoeren voor een eigen klant. We kregen een vel papier met allerlei aspecten van onze klant: het klantbeeld. Daarin werd gevraagd naar; het profiel (wat doet mijn klant?), drive & ambitie, wat vindt mijn klant belangrijk, om welke redenen kiest deze klant voor mij/mijn bedrijf, waar heeft mijn klant behoefte aan, nieuwe werkvelden, mijn klant & mijn toekomst, overige informatie. Nadat we dit zo goed mogelijk hadden ingevuld kregen we van de trainers rode en groene stickers. De opdracht was om bij alle zaken die wij hadden opgeschreven te stickeren wat wij zeker wisten (groen), omdat de klant dit heeft verteld, en wat we denken (rood). Een prachtige oefening om je te realiseren hoeveel je invult voor de klant, zonder het concreet door middel van vragen te toetsen.

Durf te vragen

Eigenlijk weet ik natuurlijk allang dat ik regelmatig invul in plaats van vraag, maar steeds weer schiet ik in deze valkuil en denk ik dat ik het wel weet. Gelukkig houdt af en toe iemand mij deze spiegel voor en leer ik weer. Dank je wel José en Sandra!
Dus maar meteen afgelopen vrijdag in praktijk geprobeerd te brengen bij een volgend ondernemersgesprek. Ik worstel namelijk met het feit dat ik als innovatieadviseur, -coach, -verleider, in mijn ogen niet veel anders doe dan al die andere geweldige coaches, trainers en adviseurs die zich bezighouden met organisatieontwikkeling en coaching. Ik vroeg daarom de ondernemer: Wat doe ik nu anders? Wat is de waarde daarvan? Wie wil dat hebben? De eerste antwoorden die ik kreeg helpen mij al weer om nog meer in mijn eigen kracht te komen. Met als gevolg een enorme creatieve flow. Er ontstaat langzaam aan een eigen concept om MKB bedrijven te leren hoe zij zelf kunnen transformeren naar Kanjerbedrijven, waar je graag voor wilt werken, als medewerker, als klant, als leverancier; als MENS.

Onzichtbaar Leiderschap

Deze wil ik even met jullie delen: Onzichtbaar Leiderschap van Matthieu Weggeman. Zo raak, zo herkenbaar, zo waar, zo leerzaam!

Dank je wel, Matthieu!

Create More Impact

Misschien heb je het deze week al voorbij zien komen: Create More Impact. Een prachtig initiatief van onder andere Abdul Advany. Een online conferentie waar 60 sprekers, 60 seconden gedurende 6 dagen over 6 onderwerpen spreken. Elke dag 10 minuten inspiratie over de thema’s slimmer werken, kennis delen, klantparticipatie, open innovatie, creativiteit en leiderschap. Laat je inspireren!

En ik mocht zelf afgelopen donderdag mijn bijdrage leveren aan Open Innovatie. Heel leuk om te doen, maar ook vreselijk eng. Zet mij maar voor zaal met mensen en ik sta in mijn kracht, maar zet een camera voor mijn neus en de zenuwen schieten er in. Alsof ik even mij zelf niet mee ben, maar goed: de boodschap is gemeend en laten we hopen dat dat wordt opgepikt.

Wat mooi is om te zien, hoe je met relatief weinig middelen en tijd veel impact kunt hebben en veel mensen kunt bereiken. Ik heb echter wel ontdekt dat ik volgende keer toch echt op zoek ga naar een cameraman/vrouw met professionele apparatuur, want hoewel de huidige digitale camera’s prima zijn voor een kinderfeestje of familie-uitje, is met name de geluidskwaliteit toch wel onder de maat. Weer wat geleerd!

Dank je wel Adbul en consorten voor dit prachtige initiatief!

And let’s Create some More Impact!

Organisatie Innovatie soft?!

Grappig om te zien wat er gebeurd als je met vernieuwing aan de slag gaat. Een aantal mensen wordt helemaal blij en enthousiast, maar nog veel meer mensen komen met zeer gefundeerde argumenten dat dit toch echt geen goed idee is. Organisatie Innovatie? Waardenvol ondernemen? “Dat is veel te soft.” “Veel te intern gericht.” “Gezelligheid betaalt niet.” “Sommige mensen hebben gewoon duidelijkheid en discipline nodig, anders gaan ze lanterfanten.” Ik heb alle oude argumenten afgelopen week al weer voorbij horen komen, maar vooral bij collega’s. De ondernemers die ik vertel over onze denkrichting worden enthousiast en snappen dat dit helemaal niet soft, maar juist een keiharde keuze is, die grote marktwaarde kan hebben als je het tot in de genen van het bedrijf kunt waarmaken. Een niet te kopiëren concurrentievoordeel.

Het speelveld

We willen bouwen aan bedrijven die werken met een duidelijke focus en toegevoegde waarde naar de markt, duurzaamheid naar binnen en naar buiten, voor zowel mens als zijn omgeving. Bedrijven die een speelveld bieden om vanuit je eigen kracht een bijdrage te leveren met grote eigen verantwoordelijkheid, maar uiteindelijke ook duidelijke gezamenlijke resultaten. De ondernemer is de coach/trainer die het speelveld overziet, de doelstellingen in de gaten houdt, en de spelers in het veld coacht om samen te werken en te scoren. In het veld gelden een aantal spelregels. Niet te veel, dat remt creativiteit, eigen verantwoordelijkheid en de vrijheid om vanuit eigen kracht te werken. De spelregels zijn vooral bedoeld om te zorgen voor fairplay en samenwerking.
Een collega maakte afgelopen week de parallel naar het verkeer. Het blijkt dat asociaal gedrag en ongelukken in het verkeer drastisch naar beneden gaan als je zoveel mogelijk borden, verkeerslichten, markeringen en drempels uit het straatbeeld haalt. Mensen moeten dan weer nadenken en dat stimuleert eigen verantwoordelijkheid, zeker als je het combineert met sociale controle. Zo werkt het in bedrijven ook.

Eigen verantwoordelijkheid is essentieel

Veel ondernemers klagen over te weinig eigen verantwoordelijkheid bij hun medewerkers, maar als je dan doorvraagt wordt alles ook voor ze bepaald van hogerhand. Zelf nadenken is er niet bij, en dus ook geen eigen verantwoordelijkheid. Vrijdag zat ik bij een ondernemer die was begonnen om zijn mensen meer ruimte te geven door minder directe sturing en meer sturing op grote lijnen en vanuit een positieve instelling. Het werkte tot op zekere hoogte, want het bedrijf was inmiddels van een middenklasse speler naar een voorloper opgeklommen en deed het ruim beter dan veel concurrenten in de markt. Echter hij liep er nu tegen aan dat een deel van de medewerkers het niet zo nauw nam met de (paar) regels die er waren, wat tot remming begon te leiden. Nu bleek dat met name de leidinggevende niet in staat waren om mensen daar op een juiste manier op aan te spreken (sociale controle). Men miste het vermogen om goed feedback te geven. En daarin hebben leidinggevenden zeker een voorbeeldrol. Als zij het niet doen, is het ook lastiger voor collega’s om elkaar aan te spreken. Tijd voor een goede training feedback geven, was de conclusie van deze ondernemer.

Ik geloof dat de tijd rijp is om samen te groeien naar een andere economische orde, waarin ieder mee kan en mag doen, en iedereen daarvan kan profiteren. Een combinatie tussen People, Planet, Profit én Zingeving.

Rode aap: blijven of gaan?!

Red Monkey Innovation Management

In de metafoor van Jeff Staas, ‘mijn organisatie is een oerwoud’, begeven zich Red Monkeys. Dit zijn apen die aan de rand van het oerwoud (de organisatie) in contact komen met bijvoorbeeld rode krabben op het strand grenzend aan het oerwoud. Door de invloed van deze rode krabben, verandert de aap zijn kleur. Deze rode apen staan voor de mensen in een organisatie die innoveren en vernieuwen. Deze mensen passen niet zo goed in de organisatie en moet je dus ook niet midden in het oerwoud brengen. Daar worden ze afgeslacht door de traditioneel bruine apen, die willen dat alles in het oerwoud bij het oude blijft. Toch heeft het oerwoud rode apen nodig, voor als er bijvoorbeeld een ziekte uitbreekt, of hongersnood. Zij zorgen voor de mutaties die nodig zijn bij veranderende omstandigheden. En vergroten daarmee de overlevingskans van de kolonie.

Mijn Red Monkey-schap

Nu ben ik zelf zo’n Red Monkey. Ik hou van vernieuwing, ben nieuwsgierig naar de wereld om ons heen, af en toe een beetje ondeugend en probeer mij aan te passen om zo het belang van onze organisatie, zeg maar: haar werkelijke toegevoegde waarde, zo slim mogelijk te realiseren. Nu leven wij op dit moment in een sterk veranderende omgeving, denk maar aan het financieel-economische systeem, de politiek, het klimaat en demografische ontwikkelingen. Roerige tijden die zijn invloed ook op onze organisatie niet missen. Reden voor ons MT om het voortouw te nemen in een herpositionering. Het is tijd om duidelijk te kiezen waar onze werkelijke toegevoegde waarde ligt en daar met elkaar de schouders onder te zetten.

In het oerwoud

Afgelopen week hadden wij in dat kader een ouderwetse heisessie met alle mensen uit onze regio, met als doel het scherp krijgen van onze toegevoegde waarde en het vertalen daarvan naar ons concrete werk: hoe kunnen wij deze toegevoegde waarden dan slim realiseren?
En wat schetst mijn verbazing, zowel het proces, als de voorstellen van veel van mijn collega’s, zijn een herhaling van onze positionering van 10 jaar geleden. Een grotendeels topdown proces onder het mom van “dat hoort een MT toch te doen, wat hebben ze anders voor toegevoegde waarde”, aldus de externe die ons begeleidde (deze laatste vraag vind ik overigens een hele interessante, maar daar was geen tijd voor). En volgens velen alleen nog activiteiten die we 10 jaar geleden al belangrijk vonden: technologische innovatie stimuleren, en vooral niet te veel bezig met nieuwe zaken als spiritualiteit, social media en ondernemerschap.

Ben ik nog wel een Red Monkey?

Al 10 jaar vecht ik in onze organisatie om de onderwerpen rond Sociale Innovatie hoog op de agenda te krijgen, omdat ik weet, zie, geloof en voel dat daar de sleutel ligt om de huidige roerige tijden het hoofd te bieden en zelfs economisch sterker uit de strijd te komen. Maar hoe lang wil ik nog strijden? Soms ben ik het zo moe om altijd maar weer de barricades op te gaan. Soms word ik zelfs cynisch. Ben ik nog wel een Red Monkey of word ik langzaam aan een oude zeur?

Great work

Het is voor mij tijd om een essentiële keuze te maken vanuit de vraag: Waar is mij eigen toegevoegde waarde het grootste: aan de rand van een traditioneel opererende organisatie (als Red Monkey) of als zelfstandig ondernemer op zoek naar plekken waar ik kan helpen bouwen en minder hoef te vechten?

Mooi filmpje over Great Work, met dank aan Dorothé Vos.

“Als je doet wat je altijd hebt gedaan, krijg je wat je altijd hebt gekregen” (Richard Bandler, NLP)
Dit geldt zowel voor mij, als voor Syntens!